یکی از سؤالات رایج هنگام خرید دستگاه تصفیه آب خانگی این است که آیا این دستگاه می‌تواند رسوب آب را کاهش دهد؟ آیا با استفاده از دستگاه تصفیه آب، رسوب کتری، سماور و شیرآلات کمتر می‌شود؟ آیا تمام املاح موجود در آب حذف می‌شوند؟

پاسخ این سؤال به نوع دستگاه تصفیه آب و فناوری مورد استفاده در آن بستگی دارد. همه دستگاه‌های تصفیه آب عملکرد یکسانی ندارند و تنها بعضی از فناوری‌ها توانایی قابل توجهی در کاهش املاح محلول و سختی آب دارند.

در این مقاله بررسی می‌کنیم که دستگاه تصفیه آب چگونه روی رسوب، سختی و املاح آب تأثیر می‌گذارد.

۱. رسوب آب چیست و چرا تشکیل می‌شود؟

آب شهری و آب چاه ممکن است حاوی مواد معدنی محلول مختلفی مانند کلسیم، منیزیم، سدیم و سایر املاح باشد.

وجود کلسیم و منیزیم به‌ویژه در مقادیر بالا باعث افزایش سختی آب می‌شود.

هنگامی که آب حرارت می‌بیند یا تبخیر می‌شود، بخشی از ترکیبات معدنی آن به شکل رسوب روی سطوح باقی می‌مانند.

به همین دلیل ممکن است در قسمت‌های زیر رسوب مشاهده کنید:

• داخل کتری و سماور
• المنت و مخزن آبگرمکن
• سردوش حمام
• شیرآلات و سرشیرها
• لوله‌ها و تجهیزات گرمایشی

بنابراین باید توجه داشت که رسوب آب با تمام املاح موجود در آن یکسان نیست.

۲. آیا دستگاه تصفیه آب خانگی رسوب آب را کاهش می‌دهد؟

دستگاه‌های تصفیه آب خانگی مجهز به فناوری اسمز معکوس (RO) می‌توانند بخش زیادی از املاح محلول آب را کاهش دهند.

در این دستگاه‌ها، آب پس از عبور از فیلترهای پیش‌تصفیه وارد فیلتر ممبران می‌شود.

ممبران دارای منافذ بسیار ریز و ساختاری نیمه‌تراوا است که اجازه عبور آب را می‌دهد، اما بخش زیادی از یون‌ها و مواد محلول را از خود عبور نمی‌دهد.

در نتیجه، مقدار قابل توجهی از املاح محلول مانند کلسیم و منیزیم کاهش پیدا می‌کند.

این موضوع می‌تواند احتمال تشکیل رسوب ناشی از این املاح را در آب خروجی کاهش دهد.

البته میزان کاهش املاح به کیفیت ممبران، فشار ورودی، دما، وضعیت فیلترها و شرایط نگهداری دستگاه بستگی دارد.

۳. تفاوت فیلترهای معمولی با فیلتر ممبران در کاهش املاح

تمام فیلترهای دستگاه تصفیه آب وظیفه یکسانی ندارند.

فیلتر الیافی PP:

این فیلتر ذرات معلق، شن، ماسه، زنگ‌زدگی و گل‌ولای را جدا می‌کند؛ اما تأثیر قابل توجهی بر املاح محلول و سختی آب ندارد.

فیلتر کربن فعال:

برای کاهش کلر، بو، طعم نامطلوب و برخی ترکیبات آلی استفاده می‌شود. این فیلتر نیز به‌تنهایی سختی آب را به شکل مؤثر کاهش نمی‌دهد.

فیلتر ممبران RO:

مهم‌ترین بخش دستگاه اسمز معکوس است. این فیلتر بخش زیادی از املاح محلول و یون‌های ایجادکننده سختی را کاهش می‌دهد.

فیلتر پست‌کربن و مینرال:

این فیلترها برای بهبود طعم آب و در مدل‌های مینرال برای افزودن مقداری از مواد معدنی به آب خروجی استفاده می‌شوند. عملکرد دقیق آنها به نوع و کیفیت فیلتر بستگی دارد.

۴. آیا دستگاه تصفیه آب تمام املاح را حذف می‌کند؟

خیر. هیچ دستگاه تصفیه آب خانگی را نباید به‌عنوان وسیله‌ای برای حذف صددرصد تمام املاح معرفی کرد.

دستگاه RO می‌تواند مقدار زیادی از مواد محلول را کاهش دهد، اما عملکرد واقعی آن به شرایط آب و دستگاه وابسته است.

همچنین برخی دستگاه‌ها دارای فیلتر مینرال هستند که می‌توانند مقداری مواد معدنی به آب تصفیه‌شده اضافه کنند.

بنابراین هدف استفاده از دستگاه تصفیه آب، تولید آب با کیفیت مناسب و کاهش آلاینده‌های موردنظر است، نه لزوماً حذف کامل تمام مواد معدنی.

۵. چگونه متوجه شویم دستگاه تصفیه آب املاح را کاهش می‌دهد؟

یکی از روش‌های ساده، استفاده از دستگاه سنجش TDS است.

TDS نشان‌دهنده مقدار تقریبی کل مواد جامد محلول در آب است و معمولاً بر حسب ppm نمایش داده می‌شود.

برای بررسی عملکرد دستگاه:

۱. مقدار TDS آب ورودی را اندازه‌گیری کنید.

۲. مقدار TDS آب خروجی از دستگاه را اندازه‌گیری کنید.

۳. دو عدد را با یکدیگر مقایسه کنید.

برای مثال، اگر TDS آب ورودی ۴۰۰ و آب خروجی ۴۰ باشد، کاهش تقریبی TDS برابر ۹۰ درصد خواهد بود.

فرمول محاسبه:

درصد کاهش TDS = (TDS ورودی - TDS خروجی) ÷ TDS ورودی × ۱۰۰

توجه کنید که TDS به‌تنهایی معیار تشخیص سختی آب یا سلامت کامل آب نیست. برای تعیین سختی واقعی باید آزمایش سختی آب انجام شود.

۶. آیا کاهش رسوب آب برای لوازم خانگی مفید است؟

کاهش کلسیم و منیزیم در آب خروجی دستگاه RO می‌تواند تشکیل رسوب معدنی را در وسایلی که از همان آب استفاده می‌کنند کاهش دهد.

برای مثال:

• کاهش تشکیل رسوب در کتری و سماور
• کمتر شدن لکه‌های ناشی از املاح روی برخی ظروف
• کاهش رسوب معدنی در تجهیزات کوچک مصرف‌کننده آب

اما یک نکته مهم وجود دارد: دستگاه تصفیه آب زیرسینکی معمولاً فقط آب یک شیر برداشت مجزا را تصفیه می‌کند. بنابراین آب ورودی به ماشین لباسشویی، آبگرمکن و سایر شیرهای ساختمان همچنان ممکن است همان آب شهری باشد.

اگر هدف کاهش رسوب در تمام لوله‌کشی و تجهیزات ساختمان باشد، باید از سیستم‌های مناسب تصفیه یا سختی‌گیری در ورودی ساختمان استفاده کرد.

۷. چه زمانی عملکرد دستگاه در کاهش املاح ضعیف می‌شود؟

اگر دستگاه RO نتواند املاح را به‌خوبی کاهش دهد، ممکن است یکی از مشکلات زیر وجود داشته باشد:

• فرسوده شدن فیلتر ممبران
• گرفتگی فیلترهای پیش‌تصفیه
• پایین بودن فشار ورودی به ممبران
• خرابی پمپ دستگاه
• عملکرد نامناسب شیرهای برقی یا قطعات کنترلی
• استفاده از ممبران بی‌کیفیت یا نامتناسب

در چنین شرایطی بهتر است قبل از تعویض قطعات، فشار دستگاه، وضعیت فیلترها و مقدار TDS ورودی و خروجی بررسی شود.

جمع‌بندی

دستگاه تصفیه آب مجهز به سیستم اسمز معکوس می‌تواند مقدار زیادی از املاح محلول، از جمله بخشی از کلسیم و منیزیم را کاهش دهد و به همین دلیل در کاهش تشکیل رسوب آب خروجی مؤثر است.

با این حال، فیلترهای معمولی مانند PP و کربن به‌تنهایی قادر به کاهش قابل توجه سختی آب نیستند.

اگر هدف شما کاهش املاح محلول آب آشامیدنی است، هنگام خرید دستگاه به وجود ممبران RO، کیفیت فیلترها و عملکرد واقعی دستگاه توجه کنید.

فروشگاه تصفیه آب مرکزی با ارائه دستگاه‌ها، فیلترها و قطعات تصفیه آب خانگی، آماده راهنمایی برای انتخاب سیستم مناسب و ارائه خدمات نصب و سرویس دستگاه در تهران است.

برای مشاهده محصولات می‌توانید از بخش دستگاه‌های تصفیه آب خانگی و فیلترهای تصفیه آب سایت بازدید کنید.